Vitamine D: status en aanbevelingen

maandag 11-november-2019

Vitamine D is een belangrijke vitamine voor veel functies in ons lichaam. Hoe staat het met onze vitamine D-status? Wat zijn precies de adviezen van de Gezondheidsraad? Wat bevelen wij orthomoleculair aan en waarom?

De vitaminestatus is de hoeveelheid die van een vitamine in het lichaam beschikbaar is om de normale functies van de organen en weefsels te laten plaatsvinden. Om de vitamine D-status te meten, meet men de hoeveelheid calcidiol in het bloed. Deze vorm komt het meest voor in de bloedcirculatie en wordt daarom gebruikt als indicator voor het meten van de vitamine D-status (Volmer, 2015, Willett, 2013).

 

Grenswaarden vitamine D-status

Volgens de Nederlandse Gezondheidsraad ligt de grenswaarde voor vitamine D-deficiëntie op 30 nmol per liter voor personen jonger dan 70 jaar en 50 nmol per liter voor personen ouder dan 70 jaar. Deze grenswaarden zijn afgeleid van de niveaus van suppletie met vitamine D die het risico op ‘harde’ klinische eindmaten (fracturen, rachitis) verminderen. Uit voedselconsumptiepeilingen komt naar voren dat veertig procent van de Nederlandse bevolking een matige vitamine D-status heeft, wanneer men dit legt naast de adequate status die door de Nederlandse overheid is vastgesteld.

Vermoedelijk hebben veel meer mensen een te lage vitamine D-status. Uit wetenschappelijk onderzoek onder jagers-verzamelaars blijkt dat hun vitamine D3-gehalte in het bloed rond de 115 nmol per liter ligt. Deze gehaltes zijn bijna zes keer hoger dan die van stadsbewoners uit het onderzoek (Luxwolda, 2013). Orthomoleculaire autoriteiten, zoals het Linus Pauling Institute, bevelen aan om een serum calcidiol(25-hydroxyvitamine D)-concentratie van ten minste 75 nmol per liter na te streven. Dit is volgens hen nodig om te corrigeren voor individuele verschillen en een adequate vitamine D-status van het lichaam te garanderen (Linus Pauling Institute, 2017).

 

Aanbevelingen Gezondheidsraad

De dagelijkse aanbevolen hoeveelheid, een schatting van de inname die nodig is om te voldoen aan de behoeften van bijna alle gezonde personen in de bevolking, voor vitamine D in Nederland is 10 microgram. Voor mensen boven de 70 jaar is 20 microgram de dagelijkse aanbeveling (Gezondheidsraad, 2012).

 

Veel risicogroepen voor een lage status

In de praktijk blijkt het echter voor veel bevolkingsgroepen lastig om een adequate de vitamine D-status te handhaven. Risicogroepen zijn vijftigplussers, kinderen, zwangere vrouwen, mensen met een donkere huidskleur en mensen die weinig buiten komen. Om vanuit een toestand van vitamine D-deficiëntie de vitamine D-spiegels weer optimaal te krijgen zijn bovengenoemde doseringen onvoldoende.

Uit een studie van Heaney et al. (2005) blijkt dat bij startwaarden van 20-40, 40-60 en 60-80 nmol per liter respectievelijk 55, 45 en 29 mcg aan vitamine D nodig is om bloedwaardes van minimaal 80 nmol per liter te bereiken. Het is dan ook raadzaam om de bloedwaarde te bepalen alvorens suppletie wordt ingezet.

 

Orthomoleculaire aanbevelingen

Om een optimale vitamine D-status van meer dan 80 nmol per liter te bereiken en te behouden (’80 is prachtig’) is het uiteraard allereerst belangrijk de huid in de zomer met mate bloot te stellen aan direct zonlicht, en verder een onderhoudsdosis van 25 mcg te nemen. Van begin oktober tot eind april is een vitamine D-supplement van 50 tot 75 mcg aan te raden. Zo komen we meer in de buurt bij de waardes van de jagers-verzamelaars, wat wij evolutionair gezien waren. Risicogroepen kunnen tot slot het beste het hele jaar door 75 mcg nemen, tot een optimale status is bereikt.

 

Overzichtstabel met doseringsadviezen


Meer lezen over vitamine D? U vindt meer informatie in deze monografie: https://www.naturafoundation.nl/kenniscentrum/monografie-vitamine-d/ 

 


Bronnen

Heaney, R. P. , The Vitamin D requirement in health and disease. The Journal of Steroid Biochemistry and Molecular Biology, 2005, 97(1–2), 13–19. https://doi.org/10.1016/j. jsbmb.2005.06.020

Linus Pauling Institute (z.d.). Vitamin D. Geraadpleegd van https://lpi.oregonstate. edu/mic/vitamins/vitamin-D

Luxwolda, M. F. et al., Vitamin D status indicators in indigenous popula- tions in East Africa. European Journal of Nutrition, 2013, 52(3), 1115–1125. https://doi. org/10.1007/s00394-012-0421-6

Volmer, D. A. et al., Analysis of vitamin D metabolic markers by mass spectrometry: Current techniques, limitations of the “gold standard” method, and anticipated future directions: MEASURING VITAMIN D METABOLIC MARKERS BY MASS SPECTROMETRY. Mass Spectrometry Reviews, 2015, 34(1), 2–23. https://doi. org/10.1002/mas.21408

Willett, W. (2013). Nutritional Epide- miology (derde druk), New York, Oxford University Press

 

Cookies

Als u verder klikt op onze website, gaat u er ook mee akkoord dat we cookies gebruiken. Daarmee verzamelen we gegevens en volgen we wat bezoekers doen op onze website. Met die informatie verbeteren we onze website en tonen we informatie die aansluit bij wat u interesseert. Als u geen cookies accepteert, kunt u geen video's bekijken of content delen op social media. Meer informatie.

Cookies zelf instellen