Kennisbank

Nutrienten

Overige Categorieen

L-threonine

Beschrijving

L-threonine is een essentieel aminozuur dat betrokken is bij verschillende processen in het lichaam. Omdat het lichaam dit aminozuur niet zelf kan aanmaken, moet het via voeding worden verkregen. L-threonine komt van nature voor in eiwitrijke voedingsmiddelen zoals vlees en eieren. L-threonine speelt een rol in de opbouw van structurele eiwitten, zoals collageen en elastine. Ook is het van belang voor de aanmaak van slijmstoffen (mucines) in de darm, wat essentieel is voor een gezonde darmbarrière. Daarnaast ondersteunt het de eiwitstofwisseling, het zenuwstelsel en het immuunsysteem en draagt het bij aan de aanmaak van andere aminozuren, zoals glycine en serine. L-threonine wordt daarom toegepast in situaties met verhoogde behoefte, zoals herstel na ziekte, intensieve fysieke inspanning of ter ondersteuning van de darmgezondheid. L-threonine is een bouwsteen voor herstelprocessen. L-threonine komt vooral voor in eiwitrijke producten, de drie producten met de meeste L-threonine naar verhouding zijn magere kazen (zoals ricotta en kwark), gevogelte en vis. Ook eieren en gelatine bevat veel L-threonine. Plantaardige bronnen bevatten over het algemeen minder L-threonine dan dierlijke bronnen.

Suppletie

L-threonine bestaat in vier verschillende stereo-isomeren, maar alleen L-threonine heeft de hoogste biologische beschikbaarheid [1].

Toepassingen

  • Ondersteuning darmgezondheid: De darm heeft een hoge behoefte aan L-threonine [2]. L-threonine stimuleert de productie van mucines, die de slijmvliesbarrière in de darmen beschermen tegen beschadiging. Mucines zijn glycoproteïnen die relatief rijk zijn aan threonineresiduen, waardoor een voldoende threoninebeschikbaarheid de mucine- en slijmlaagopbouw kan ondersteunen. Bij ontstekingen in de darm is dan ook de behoefte aan L-threonine hoger, omdat dan de mucineproductie toeneemt. Zo wordt L-threonine ook ingezet bij hyperpermeabele darmen.

    L-threonine verbetert darmintegriteit [3]. Uit een in vitro studie in porcine (varkens) intestinale epitheelcellijn (IPEC-J2) is gebleken dat L-threonine de hoeveelheid β-defensinen verhoogde en de hoeveelheid inflammatoire cytokinen verminderde [4]. Ook werd aangetoond dat LPS schade brengt aan intestinale mucosale barrière in de epitheelcellen en dat L-threonine deze schade verlichtte. Daarnaast zorgt L-threonine voor een toename van β-defensinen. Dit past bij een versterkte aangeboren afweer aan het darmoppervlak, wat kan bijdragen aan bescherming tegen ongewenste bacteriële overgroei. Door de mucosale barrière te ondersteunen kan de passage van luminale prikkels (zoals LPS) richting het onderliggende immuunsysteem worden beperkt, wat relevant is bij verhoogde permeabiliteit.
  • Ondersteuning immuunsysteem: L-threonine speelt een rol in de aanmaak van immunoglobulinen en ondersteunt het immuunsysteem. Dit is in dierenonderzoek bevestigd, maar er is nog geen humaan onderzoek die dit ondersteunt.
  • Eiwitstofwisseling: L-threonine is geassocieerd met de opbouw van structurele eiwitten zoals collageen en elastine. Deze dragen bij aan de structuur en sterkte van bindweefsels zoals huid, pezen en kraakbeen [5].
  • Aanmaak andere aminozuren: L-threonine dient als precursor voor glycine en serine. Glycine is een inhiberende neurotransmitter die kalmerende rol speelt in het zenuwstelsel en is een bouwblok van collageen. Serine is een voorloper van fosfolipiden en nucleotiden, onderdeel in de methylatie en speelt een rol in enzymatische activiteit [5]. Glycine werkt als een inhiberende neurotransmitter in het centrale zenuwstelsel.
  • Ondersteunt vetstofwisseling in de lever: L-threonine ondersteunt de vetstofwisseling in de lever indirect door te zorgen voor voldoende bouwstenen (glycine, serine) en methylgroepen, die nodig zijn voor de productie van fosfatidylcholine en galcomponenten. Dit helpt vetophoping te voorkomen en bevordert een gezonde leverfunctie.

Contra-indicaties

  • Zwangerschap en lactatieperiode: er zijn onvoldoende studies beschikbaar over het gebruik van L-threonine tijdens zwangerschap op lactatieperiode. Om die reden dient L-threonine vermeden te worden tijdens bovenstaande situaties [1].
  • Ernstige lever- en nierinsufficiëntie: ook bij ernstige lever- of nierinsufficiëntie wordt het gebruik van L-threonine-suppletie afgeraden.

Dosering

Doseringen tussen de 4,5 – 7,5 gram per dag gedurende 8 weken worden meestal gebruikt. Voorlangdurig gebruik is 4 gram per dag voor 12 maanden het maximum [1].

Veiligheid

L-threonine is een veilige stof en wordt vaak goed verdragen. Tot 4 gram L-threonine per dag gedurende 12 maanden lijkt veilig te zijn [1].

Uit onderzoek blijkt dat de no-observed-adverse-effect-level (NOAEL)-waarde voor L-threonine op 12 gram per dag ligt bij volwassen mannen [6].

Bijwerkingen

Over het algemeen geeft L-threonine zelden bijwerkingen [1]. De bijwerkingen die mogelijk kunnen optreden bij hoge doseringen zijn:

  • Huiduitslag
  • Lichte maag-darmklachten, waaronder diarree, winderigheid en obstipatie.
  • Hoofdpijn
  • Rinorroe (loopneus)
  • Tweevoudige stijging van ammoniakwaarden in het serum bij 4 gram L-threonine. Dit was echter bij één patiënt vermeld.

Interacties

Aminozuren gebruiken in de darm (en soms bij de bloed-hersenbarrière) grotendeels dezelfde transporters. Wanneer iemand veel van één aminozuursoort tegelijk inneemt, dan kan die de transporters bezet houden en zo de opname van andere aminozuren remmen. Dat geldt ook voor L-threonine. Hoge doseringen of combinaties met vergelijkbare aminozuren kunnen elkaars opname drukken. Neem een supplement met alleen L-threonine dan ook op een lege maag, zodat er geen aminozuurcompetitie ontstaat.

L-threonine zou in theorie het effect van NMDA-antagonisten kunnen verminderen [1]. L-threonine stimuleert L-glycine in het centrale zenuwstelsel. Glycine bindt aan de NMDA-receptor en stimuleert de activiteit hiervan.

Synergisme en ondersteunde stoffen

L-threonine heeft een synergistische werking met andere aminozuren, zoals L-glutamine, N-acetyl-D-glucosamine (NAG) en N-acetylcysteïne (NAC). Deze combinatie verbetert de darmgezondheid.

  • L-glutamine: L-glutamine voedt darmcellen en L-threonine stimuleert mucineproductie. L-glutamine is een belangrijke brandstof voor enterocyten en is in studies in verband gebracht met ondersteuning van de epitheliale barrière (o.a. via tight junction-functie en lagere permeabiliteit). Samen is dit een goede combinatie om de darmwandintegriteit te herstellen en de slijmbarrière te herstellen. Daardoor vullen ze elkaar aan: glutamine ondersteunt de cellulaire barrière, terwijl threonine bijdraagt aan de opbouw van een robuuste mucuslaag die het epitheel afschermt van prikkels uit het darmlumen.
  • NAG: NAG heeft ook een sterke synergie met L-threonine. Zij zijn beiden belangrijk voor mucine en glycosaminoglycanen [7–9]. NAG fungeert als substraat voor de opbouw van glycosaminoglycanen en andere glycoconjugaten die bijdragen aan bescherming van de darmmucosa en de glycocalyx/mucus-omgeving. Op die manier zorgen ze samen voor slijmvliesbescherming van de darmen. Daarnaast bepaalt glycosylering in hoge mate de structuur en gelachtige eigenschappen van mucinen, voldoende threonine voor het mucine-eiwitraamwerk én beschikbare suikers voor glycanstructuren werken samen om een functionele slijmbarrière te ondersteunen.
  • NAC: NAC en L-threonine ondersteunen de glutationsynthese [5]. L-threonine levert glycine en NAC levert cysteïne. NAC wordt in cellen gedeacetyleerd tot cysteïne, en cysteïne geldt vaak als de limiterende bouwsteen voor glutathion, waardoor NAC de intracellulaire glutathionbeschikbaarheid kan verhogen. Dit heeft antioxidatieve capaciteiten en beschermt ook de lever. Een hogere glutathionstatus ondersteunt namelijk de hepatische antioxidantverdediging en helpt levercellen oxidatieve belasting te bufferen, wat aansluit bij de rol van glutathion in detox- en redoxprocessen.
  • Andere aminozuren: L-threonine is ook effectief met andere aminozuren zoals L-serine, L-glycine en L-proline voor collageen- en bindweefselopbouw [4,10].

Referenties

  1. Monografie L-threonine, NatMed Pro [Internet]. [geciteerd 6 oktober 2025]. Beschikbaar op: https://naturalmedicines.therapeuticresearch.com/IngredientsTherapiesMonographs/pro?id=1083&opt_id=oeu1741612817760r0.009643915480646692
  2. Rémond D, Buffière C, Godin JP, Mirand PP, Obled C, Papet I, e.a. Intestinal Inflammation Increases Gastrointestinal Threonine Uptake and Mucin Synthesis in Enterally Fed Minipigs123. The Journal of Nutrition. 1 april 2009;139(4):720-6.
  3. Koo B, Choi J, Yang C, Nyachoti CM. Diet complexity and l-threonine supplementation: effects on growth performance, immune response, intestinal barrier function, and microbial metabolites in nursery pigs. J Anim Sci. 20 april 2020;98(5):skaa125.
  4. Wang C, Yang Y, Gao N, Lan J, Dou X, Li J, e.a. L-Threonine upregulates the expression of β-defensins by activating the NF-κB signaling pathway and suppressing SIRT1 expression in porcine intestinal epithelial cells. Food Funct. 5 juli 2021;12(13):5821-36.
  5. Threonine - an overview | ScienceDirect Topics [Internet]. [geciteerd 7 oktober 2025]. Beschikbaar op: https://www.sciencedirect.com/topics/medicine-and-dentistry/threonine
  6. Matsumoto H, Miura N, Naito M, Elango R. Evaluation of safe utilization of l-threonine for supplementation in healthy adults: a randomized double blind controlled trial. Amino Acids. 27 mei 2025;57(1):30.
  7. Zhang H, Chen Y, Li Y, Zhang T, Ying Z, Su W, e.a. l-Threonine improves intestinal mucin synthesis and immune function of intrauterine growth-retarded weanling piglets. Nutrition. maart 2019;59:182-7.
  8. Salvatore S, Heuschkel R, Tomlin S, Davies SE, Edwards S, Walker-Smith JA, e.a. A pilot study of N-acetyl glucosamine, a nutritional substrate for glycosaminoglycan synthesis, in paediatric chronic inflammatory bowel disease. Aliment Pharmacol Ther. december 2000;14(12):1567-79.
  9. Deters A, Petereit F, Schmidgall J, Hensel A. N-Acetyl-D-glucosamine oligosaccharides induce mucin secretion from colonic tissue and induce differentiation of human keratinocytes. J Pharm Pharmacol. februari 2008;60(2):197-204.
  10. Matsumoto H, Miura N, Naito M, Elango R. Evaluation of safe utilization of l-threonine for supplementation in healthy adults: a randomized double blind controlled trial. Amino Acids. 2025;57(1):30.